دسترسی برابر به آموزش مهارتهای آینده، یکی از مهمترین نیازهای نظام آموزشی امروز است. در شرایطی که فناوری، هوش مصنوعی و مهارتهای دیجیتال به بخش مهمی از زندگی و آینده شغلی نسل جدید تبدیل شدهاند، فراهم کردن فرصت یادگیری برای همه کودکان و نوجوانان اهمیت دوچندانی پیدا میکند.
آکادمی یاسان در راستای توسعه عدالت آموزشی و با هدف گسترش دسترسی دانشآموزان به آموزشهای مهارتمحور، در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ برنامه آموزش علوم رایانه و مهارتهای دیجیتال را با همکاری یونیسف و همراهی آموزشوپرورش برای مدارس شبانهروزی مناطق کمبرخوردار اجرا کرد.
این پروژه در ۱۶ مدرسه از ۶ استان کشور اجرا شد و فرصتی فراهم کرد تا دانشآموزان این مدارس، تجربه یادگیری مهارتهایی مانند برنامهنویسی، تفکر حل مسئله و آشنایی با فناوریهای نوین را در یک مسیر آموزشی ساختاریافته تجربه کنند.
یک گام برای توسعه عدالت آموزشی دیجیتال
فناوری زمانی میتواند به رشد جامعه کمک کند که فرصت یادگیری آن در اختیار گروههای بیشتری از کودکان قرار گیرد. یاسان با این نگاه، آموزش فناوری را صرفاً انتقال دانش برنامهنویسی نمیداند؛ بلکه آن را مسیری برای تقویت تواناییهایی مانند حل مسئله، تفکر الگوریتمی، خلاقیت، تصمیمگیری و کار گروهی میداند.
مدل آموزشی یاسان بر پایه تفکر رایانشی (Computational Thinking) طراحی شده است؛ رویکردی که به کودکان و نوجوانان کمک میکند مسائل پیچیده را تحلیل کنند، راهحلهای خلاقانه پیدا کنند و با ذهنی آمادهتر با دنیای فناوری مواجه شوند.
اجرای آموزش در مدارس شبانهروزی؛ تجربهای متفاوت و چالشبرانگیز
این پروژه در مدارس شبانهروزی منتخب دفتر متوسطه اول وزارت آموزشوپرورش اجرا شد؛ مدارسی که شرایط آموزشی آنها با مدارس معمولی تفاوتهایی اساسی دارد.
تیم آموزشی یاسان در طول اجرای این برنامه با شرایطی مانند حضور دانشآموزان در خوابگاه، محدودیتهای زیرساختی، مشکلات ارتباطی و قطعی اینترنت مواجه بود. با این حال، طراحی منعطف فرآیند آموزش و استفاده از روشهای ترکیبی ارتباطی، امکان استمرار یادگیری را فراهم کرد.
در این مسیر، علاوه بر آموزش دانشآموزان، توانمندسازی معلمان نیز به عنوان یکی از پایههای اصلی پروژه دنبال شد؛ زیرا تجربه جهانی آموزش نشان میدهد پایداری یک برنامه آموزشی، بیش از هر چیز به توانمندی و همراهی معلم وابسته است.
| شاخص | جزئیات اجرا |
|---|---|
| سال اجرا | سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ |
| همکاران | آکادمی یاسان و یونیسف |
| همراه اجرایی | آموزشوپرورش |
| استانهای تحت پوشش | ۶ استان |
| مدارس تحت آموزش | ۱۶ مدرسه |
| دانشآموزان تحت آموزش | بیش از ۱۲۰۰ دانشآموز |
| معلمان همراه پروژه | ۱۶ معلم |
مدل آموزشی یاسان؛ آموزش مهارت برای آینده
یکی از تفاوتهای اصلی این پروژه، استفاده از یک سیستم آموزشی جامع و پروژهمحور بود. در این مدل، دانشآموزان فقط مصرفکننده محتوا نیستند؛ بلکه با ساخت پروژه، تجربه حل مسئله و مشاهده نتیجه یادگیری خود، ارتباط عمیقتری با مفاهیم فناوری پیدا میکنند.
مسیرهای آموزشی یاسان حوزههایی مانند برنامهنویسی پایتون، طراحی وب، اینترنت اشیا، بازیسازی، شبکه و امنیت و هوش مصنوعی را پوشش میدهد. هدف این آموزشها آماده کردن کودکان و نوجوانان برای استفاده آگاهانه و خلاقانه از فناوری است.
آنچه از این تجربه آموختیم
اجرای این پروژه نشان داد که توسعه آموزش مهارتهای آینده حتی در شرایط پیچیده اجرایی نیز امکانپذیر است؛ به شرط آنکه مدل آموزشی:
- با شرایط واقعی مدارس سازگار باشد؛
- معلم را به عنوان بخش اصلی فرآیند یادگیری توانمند کند؛
- بر تجربه عملی و پروژهمحوری تمرکز داشته باشد؛
- امکان گزارشگیری و ارزیابی مستمر داشته باشد.
تجربه مدارس شبانهروزی نشان داد که آموزش باکیفیت، محدود به موقعیت جغرافیایی نیست و با طراحی درست میتوان فرصت یادگیری مهارتهای آینده را برای دانشآموزان بیشتری فراهم کرد.
ادامه مسیر یاسان برای گسترش فرصتهای یادگیری
همکاری یاسان و یونیسف در این پروژه، نمونهای از پیوند آموزش، فناوری و مسئولیت اجتماعی است؛ تجربهای که نشان میدهد توسعه مهارتهای دیجیتال میتواند یکی از مسیرهای موثر برای کاهش فاصله آموزشی و آمادهسازی کودکان برای آینده باشد.
آکادمی یاسان با بیش از ۱۰ سال تجربه در حوزه آموزش علوم رایانه، پلتفرم آموزشی یاسنت و تجربه همکاری با مدارس مختلف، به توسعه مدلهای آموزشی مهارتمحور برای کودکان و نوجوانان ادامه میدهد.